Mazir
31 май 17:56korilim:73 Sayasat / Qazaqstan

ҰЛТТЫ АТУ






Біз өткен ғасырдың 20-, 30-жылдары ҰЛТ ретінде АТУ жазасына үкім етіліп, жартылай жойылған қауымбыз.

"Ұлтты ату" ("Выстрел нации») – дәл осындай атаумен Мәскеуде кітап шыққан. Ол туралы әңгімені бүгін Жаңалықтағы қуғын-сүргін құрбандарын еске алуға арналған жиналыста естідік.
Алматыдан отыз шақты шақырым жерде – Жаңалық деген ауылда, қуғын-сүргін құрбандарына арналған ескерткіш және мұражай бар. 31 мамыр, қуғын-сүргін құрбандарын еске алу күніне арналған шаралар, үш күннен бері осы мекен-жайда өтіп жатыр.
"ҰЛТТЫ АТУ" туралы әңгімені бүгін сол Жаңалықтағы мұражайдың басшысы, баспагер Ғарифолла Әнес әңгімеледі. Жалпы, XX ғасырдың 20–30 жж. қазақ ұлтын ату, жою туралы үлкен қозғалыс жүргені – мыңдап, он мыңдап квота белгілеп, құпия қаулы шығарып тұрып, қан құстырып, атып отырғаны көпке аян.
Мәскеуліктер кітаптың атын осылай атаса ол шындық.
Жаңалықта 29 мамырда басталған шара қуғын-сүргін құрбандарының ескерткішіне тәу етуден басталып, жүздеген мүрделерді қазып алып, көк желкесін оқ тескен сүйектерді қайта жерлеуден басталған.
Ары қарай шет елдерден және басқа облыстарымыздан келген ғалымдар мен қуғын-сүргін құрбандарының ұрпақтары қатысқан конференцияға, облыс әкімінің қатысуымен ауқымды жиын өткізуге жалғасқан.
Кешегі (30 мамыр) жиналыста ғалым алаш қозғалысын және 30 жылдардағы аштықты зерттеген Талас Омарбеков, Бейбіт Қойшыбаев, Ғарифолла Әнес бастаған топ ҰЛТТЫ қырғынға ұшырату, ҰЛТТЫ АТУ саясатының империялық деңгейде қалай ұйымдастырылғанын жан-жақты баяндаумен болды.
Жиналысқа әйгілі Мұхаммеджан Тынышбаевтың 89 жастағы ұлы Дәулет Мұхаммеджанұлы да қатысып отырды.
Ғарифолла Әнес: "Жаңалыққа келіп, ата-бабаларын, қазаққа келген нәубетті еске алып, шараға қатысатын қауымның саны жыл сайын азайып бара жатқанын айтты".
Қуғын-сүргін құрбандары қауымдастығының төрағасы Жұмабек Ашуұлы: "Жалпы бүгінгі күнде қуғын-сүргінді ұйымдастырған, және оны іске асырған мекемелердің, ғимараттардың, тарихи орындардың мақсатты түрде жойылып, жұрт жадысынан өшіріліп жатқаны туралы ашумен әңгімеледі. Мұны жоюға XX ғасырдың басындағы қызыл империяның қырғынын жасыруға, оның ізін өшіруге, ұрпақ жадысынан сөндіруге кім мүдделі болып отырғаны туралы да ашына сөз қозғады".
Ал, Талдықорған қаласынан келген, полиция полковнигі Жанар Асылкенқызы ұйымдастырған көрме мұражай экспонаттарын өзінше толықтырды.
Қазақ ату жазасына кесіліп, ұлт ретінде жартылай жойылған xалық.
Ал 31 мамыр екінің бірін – елдің жартысын еске алатын күн. Ұлттың ұлы перзенттерін қайғыра отырып сағынатын күн. Ұлтты ұйытатын күн.
"Байрағыңды" тік ұста!
Басып шығару
Пікір қосу
ЕСІМІҢІЗ:
E-Mail:
Код:
Кликните на изображение чтобы обновить код, если он неразборчив
Құпияны енгізіңіз:
Janalyqtar toptamasy
2019 жылдың І жартыжылдығында Азаматтарға арналған үкімет арқылы 15 млн-нан астам мемлекеттік қызмет көрсетілді18:24Асқар Мамин Арыс қаласын қалпына келтіру жұмыстары мен Түркістан қаласындағы құрылыс қарқынын тексерді18:18Көкшетауда «Адалдық керуені» акциясы басталды18:11Танымал журналист Ұзақбай Қауыс - 70 жаста18:05Жақсының аты, ғалымның хаты өлмейді17:52Назира Бердалы: Ай құлайды көздері ашық бөлмеме17:41Павлодар. Ақсу қаласы -Таланттылар алаңы17:03Баянауыл ауданындағы тұтану аумағы 70 гектарды қамтыды16:57Жеті атасын білу - тектіліктің белгісі (ВИДЕО)16:50Атырауда жемқорлыққа қарсы жазғы мектеп жұмысын бастады (ВИДЕО)16:43Бейнеу станциясына теміржол вокзалы қажет16:33Аманат: Ақын Алмас Ахметбекұлы16:05Үкімет Абай Құнанбайұлының туғанына 175 жыл толуына орай 500-ге жуық іс-шара өткізуді жоспарлауда15:56Мемлекет басшысы кәсіпқой боксшы Қанат Исламды қабылдады15:47БҮГІН ҰЛТТЫҚ МЕМЛЕКЕТТІК КІТАП ПАЛАТАСЫНЫҢ ТУҒАН КҮНІ11:29Президент көмекшісі Еуропадағы дипломатиялық миссияларды қайта құруды түсіндірді18:33Алматыда шетелдікті әуежайдан қалаға 33 мың теңгеге жеткізген такси жүргізушісі ұсталды18:29Мемлекет басшысы Дүниежүзілік банктің вице-президенті Сирил Мюллермен кездесті12:45Президент кубогі: Екінші жарыс күнінің қорытындысы12:26Ақмола облысында мемлекетаралық іздеуде жүрген екі қылмыскер ұсталды19:05Ұлттық қоғамдық сенім кеңесі құрылып, оның құрамы бекітілді18:37Қазақстан Республикасының елордасы – Нұр-Сұлтан қаласының үздік брендбук байқауы қайта жарияланды18:21Өскеменде жаңа спорттық-табиғи-экологиялық саябақ бой көтерді18:1622 шілдеде елордалық ЖОО-да білім гранттарын орналастыру бойынша конкурс басталады18:07Аралда полицей кәріз құдығындағы суға батқан сәбиді құтқарды18:00Ғалымжан Мелдешов латын графикасына көшу мерзімін ұзартуға қатысты ақпарат туралы түсініктеме берді17:54ҚР Мәдениет және спорт министрі Ақтоты Райымқұлова халықаралық конкурстарда жүлделі орын алған дарынды жастармен кездесті17:47Елордада қажетсіз имидждік жобалардан бас тартады17:43Елордада барлық жерлерді тексеру жұмыстары жүргізіледі17:37Алтай Көлгінов қала активімен кездесу өткізді17:32Ректорларды конкурстық негізде іріктеген дұрыс – Білім министрі17:26Синхронды жүзуден Қазақстан командасы топтық сында 15-ші орын алды17:19Арыс қаласында 1360 үйде қалпына келтіру жұмыстары аяқталды17:14ҚР Премьер-Министрі Асқар Мамин Маңғыстау облысына жұмыс сапарымен барды17:12Қостанайда Назарбаев даңғылы пайда болуы мүмкін17:09